Kryteria diagnostyczne, dla przypadków wielkiej depresji zostały określone w dwóch systemach klasyfikacji- DSM-IV i ICD-10. Wyrożnia się tam symptomy wielkiej depresji, choroby afektywnej dwubiegunowej, dystymii i cyklotymii.
Wielka depresja, jak również choroba dwubiegunowa, należą do czasowych zaburzeń nastroju. Wielką depresję (inne nazwy: depresja kliniczna, depresja endogenna) charakteryzują wspomniane wcześniej zakłócenia snu, apetytu, często problemy somatyczne, na ogół natarczywe myśli samobójcze z tendencją do realizacji. Ponieważ śmiertelność w wielkiej depresji jest wysoka (około 15%) zawsze konieczna jest opieka psychiatryczna, przyjmowanie leków przeciwdepresyjnych, w wyjątkowo ostrych momentach chorzy przebywają czasowo w szpitalu psychiatrycznym. Psychoterapia w wielkiej depresji jest w zasadzie nieskuteczna.
Przy chorobie dwubiegunowej podniecenie, euforia, ogólne pobudzenie przeplatają się z obniżonym nastrojem. Choroba dwubiegunowa (dawna nazwa psychoza maniakalno-depresyjna), obok depresji klinicznej, to najbardziej wyniszczająca postać zaburzeń afektywnych.
Dystymia i cyklotymia należą do schorzeń chronicznych. Dystymię charakteryzują symptomy depresyjne o nasileniu mniejszym niż w przypadku depresji wielkiej, jednak o wiele bardziej przewlekłym. Dystymia może trwać latami i mocno wpływać na życie chorego. [Więcej: www.dystymia.psychika.eu]
Cyklotymia jest określana jako łagodniejsza postać choroby afektywnej dwubiegunowej, czasem do niej podobna, jednak część naukowców uważa ją za cechę osobowości ludzi zdrowych (tzw. osobowość o charakterze cyklotymicznym).
